Met ‘David Bade. We OK!’ betrekt kunstenaar David Bade jong en oud en alles wat daar tussen zit actief bij zijn expositie in Stedelijk Museum Breda. Die nodigt uit tot meedoen, spelen en nadenken. Kunst maak je samen, is het motto van Bade. Zo wordt de museumbezoeker deelnemer en mede-maker.
door Corien Ligtenberg
Een doordeweekse ochtend in Stedelijk Museum Breda en de tentoonstellingszaal bruist van het leven. Drie jongeren nemen een filmpje op, een kleuter maakt een tekening. Een ander kindje gooit geconcentreerd ballen in een spel dat in gemonteerd in de achterbak van een rode auto die pontificaal in de ruimte staat. De zaal is vol, chaotisch, vrolijk. Overal beelden, tekeningen, kleur, filmpjes en geluid, en uitnodigingen om niet langs de kant te blijven staan. ‘Doe mee’, roepen de bordjes die op verschillende plaatsen in de museumzaal hangen. Welkom in de wereld van kunstenaar David Bade (Willemstad, Curaçao, 1970).
Centrum voor hedendaagse kunst
Bade is beeldhouwer, schilder, tekenaar en installatiekunstenaar. Hij won in 1993 de Prix de Rome. Twee jaar later maakte hij deel uit van de Biënnale in Venetië. Hij exposeerde onder meer in Stedelijk Museum Amsterdam, de Kunsthal in Rotterdam en Gemeentemuseum Den Haag (tegenwoordig Kunstmuseum Den Haag). Bade maakt autonoom werk, maar richt zich daarnaast ook op sociaal-maatschappelijke projecten. Hij werkt het liefs buiten de grenzen van de gevestigde kunstwereld, op plekken waar verschillende mensen elkaar ontmoeten en betrekt uiteenlopende doelgroepen bij zijn werk. In 2006 richtte hij samen met Tirzo Martha op Curaçao het centrum voor hedendaagse kunst Instituto Buena Bista (IBB) op, een kunstprogramma voor jong talent. Kunst maak je samen, is zijn motto.
De expositie ‘David Bade. We OK’ toont een keuze uit zijn werk van de afgelopen dertig jaar en geeft een beeld van zijn manier van werken. Zo opende hij in 2017 voor een tentoonstelling in Centraal Museum zijn Werkplaats Liefdesklus. Daarvoor liet hij zich inspireren door het liefdesverhaal van architect Gerrit Rietveld, van het Rietveld-Schröderhuis, en zijn opdrachtgever beeldend kunstenaar Truus Schröder-Schräder. Samen met bezoekers en studenten bouwde Bade een nieuw ‘huis’, als daad van samenwerking en liefde. Hij vroeg de deelnemers naar hun ‘liefdesklussen’. ‘Wees goed voor mens en dier. Go vegan’, luidt een opschrift. En op de bel staat: ‘Bel maar aan en vertel wat je voor een ander hebt gedaan.’ Dat ‘huis’ staat nu in de Bredase tentoonstelling. Ook te zien: een beeld dat Bade met jongeren maakte van onbruikbaar gemaakte wapens, als reactie op het toenemende wapenbezit. Samen vormen ze veelzeggend het woord ‘Useless’.
De drempel tot kunst verlagen
Centraal in de Bredase tentoonstelling staat het recente project ‘We OK!’. Daarin maakte Bade kunst met Bredase jongeren (14-23 jaar) uit de wijken Heuvel, Haagse Beemden en Hoge Vught en zeven opkomende kunstenaars. De kunstenaars vroegen de jongeren om in woord en beeld te reageren op de thema’s spelen, geloven, geven, genieten en je verzetten. Gedurende een groot deel van 2025 werkten zij daar wekelijks samen aan. Daaruit zijn drie kunstinstallaties voortgekomen die nu in het museum te zien zijn. Deelnemende kunstenaars aan het project zijn Floor Snels, Daan van Bommel, Bas Steens, Bobbi Cleij, Jan Janssens en Stijn Ros & Jesse Paauwe. De idee is om met ‘We OK!’ de drempel tot kunst en musea te verlagen.
De deelnemende jongeren maken deel uit van de Bredase zorginstelling Grote Broer Grote Zus (GBGZ), een project voor jongeren die een steuntje in de rug kunnen gebruiken. Grote broers en zussen zijn jongeren die een positieve bijdrage willen leveren aan de leefbaarheid in hun wijk. Zij zetten zich in met en voor de buurt. ‘Die man begrijpt ons’, zegt Jenny Parren, coördinator GBGZ, over Bade in een introductiefilmpje.
Reactie op onrust in de wijk
Voor ‘We OK!’ konden de deelnemers allerlei materialen en technieken gebruiken. Zo transformeerden Ros & Paauwe met jongeren uit de wijk Heuvel een autowrak tot de installatie ‘Het spel is op de wagen’. De installatie is een reactie op de onrust die in de wijk speelde: gewelddadige incidenten en het daarop volgende samenscholingsverbod op het Mgr. Nolensplein. Het wrak krijgt een nieuwe betekenis met spelelementen die zijn bedoeld om ontmoeting te stimuleren. De bezoeker kan plaatsnemen achter een beeldscherm op het stuur. In de achterbak van de auto is een balspel gemonteerd. Op de auto staan iconen die de jongeren ontwierpen op basis van persoonlijke verhalen. Bade: ‘Goede dingen bedenk je niet, die ontstaan door te spelen.’
Als ‘aanhanger’ maakte Jan Janssens een mobiele gebedsruimte (thema Geloven). Een plek waar je je even terug kunt trekken en die reacties bevat van zowel jongeren als voorbijgangers over wat geloven voor hen betekent.
In de wijk Haagse Beemden ontwikkelde het project over de passies van de jongeren met Bas Steens zich, via in klei verbeeldde dingen die belangrijk voor ze zijn, tot een film over de betekenis van GBGZ. Die film, ‘And Ya Don’t Stop’, laat zien hoe een community werkt. Het masker dat steeds in de film terugkomt symboliseert gelijkwaardigheid en de ruimte om veilig te experimenteren met de ontwikkeling van identiteit.
Doe mee!
‘Doe mee!’ is de herhaalde oproep aan de museumbezoeker. Die kan bijvoorbeeld een potje schaak spelen, of een stoel vullen met zijn gedachten. In ‘Druum!’ wordt de bezoeker uitgenodigd om op een bed te gaan liggen en zijn droom te delen door die te tekenen en toe te voegen aan de collectie aan de wand. Bade: ‘Ik geloof dat verbeelding ons verder brengt.’
Resultaat van Bade’s positieve benadering is een heel toegankelijke, aantrekkelijke expositie die door de participatie van de bezoekers door de maanden heen blijft ontwikkelen en veranderen.
‘David Bade. We OK’, tot en met 1 november 2026 in Stedelijk Museum Breda.
Foto voorpagina > Rolf Hensel
Meer over Stedelijk Museum Breda op Brabant Cultureel
© Brabant Cultureel 2026